Pham Ton’s Blog

Tháng Mười Một 6, 2010

Phạm Quỳnh Con người thời đại

Filed under: Ý kiến — phamquynh @ 2:58 sáng

Blog PhamTon, tuần 2 tháng 11 năm 2010.

PHẠM QUỲNH

Con Người thời đại

Nguyễn Quảng Tuân

Lời dẫn của Phạm Tôn: Nhà nghiên cứu Hán Nôm Nguyễn Quảng Tuân sinh năm 1925 ở Bắc Ninh, học chữ Hán từ thời tiểu học, trung học. Thời gian học trường Bưởi (Lycée du Protectorat) học toàn tiếng Pháp, nhưng ông lại rất ham thích quốc văn và bắt đầu sưu tầm sách quí. Năm 1949, bắt đầu đi dạy học ở Hải Phòng, ông đã biết và bắt đầu say mê Truyện Kiều và viết nhiều bài thơ vịnh Kiều, năm 1953 xuất bản ở Hải Phòng trong quyển Chu Mạnh Trinh và Thanh Tâm tài nhân. Sau đó dạy học ở Nha Trang, Phan Rang, biên soạn bộ sách Giảng Văn, bậc trung học từ lớp 6 đến lớp 12. Năm 1964, làm Phó Chánh Sở Học chính Khánh Hoà, nhưng vẫn tiếp tục nghiên cứu Hán Nôm và sưu tầm sách quí. Năm 1973 làm thanh tra đặc biệt Bộ Quốc gia Giáo dục ở Sài Gòn, còn dành cả hai tầng lầu để làm thư viện. Năm 1975, sau ngày Sài Gòn giải phóng, ở nhà đọc sách, chuyên nghiên cứu Hán Nôm và sắp xếp các tài liệu mang từ Nhật bản về từ năm 1974.Ông bắt đầu cộng tác với Tạp chí Văn Học từ năm 1977 và tạp chí Nghiên cứu Hán Nôm (sau này là tạp chí Hán Nôm) từ năm 1985. Ngoài ra ông còn cộng tác với các báo Giác Ngộ, Người du lịch, Mỹ thuật, Kiến thức ngày nay, Nghiên cứu và Phát triển, Hồn Việt…Ông đã biên soạn và cho xuất bản 30 quyển sách, đặc biệt phiên âm bản Nôm Truyện Kiều năm 1871 xuất bản năm 2002, và quyển Ca trù – Hồn thơ, xuất bản năm 2006.

Hiện nay nhà nghiên cứu Nguyễn Quảng Tuân là thành viên Hội đồng Khoa học thuộc Trung tâm Nghiên cứu Quốc học. Năm 2010, ông vinh dự được Giải thưởng Balaban Award về những đóng góp trong công cuộc nghiên cứu và bảo tồn di sản văn hoá chữ Nôm của Hội bảo tồn di sản Nôm. (VNPF).

Nhạc sĩ Phạm Tuyên có gửi tặng ông Nguyễn Quảng Tuân quyển Phạm Quỳnh – Con người và thời gian của Khúc Hà Linh. Ngày 7/10/2010, ông viết thư cho nhạc sĩ, trong đó có đoạn: “Sau khi đọc xong quyển sách ấy, tôi có viết một bài hát nói để nhớ lại một nhân vật đáng kính trong văn học.”

Dưới đây là nguyên văn bài do ông gửi tặng nhạc sĩ Phạm Tuyên.

*

*  *

Xuất thân nhà báo (1)

Đã một tay kiến tạo Nam Phong.

Bao công phu suốt mười bảy năm ròng (2),

Kể toàn bộ (3) thật vô cùng quí giá.

Nhất thế chi hùng lâm các hạ (4),

Tuần hoàn định số biệt Hoa Đường (5),

Nhưng phương danh còn đó chốn văn chương,

Tin tổ quốc sẽ trường tồn vạn đại.

Nhớ câu nói trung kiên kia để lại:

“Kiều truyện còn, còn mãi nước Nam ta” (6).

Những lời tâm huyết thiết tha,

“Tương tri dường ấy mới là tương tri”

Lẽ nào quên được Thượng Chi? (7)

————————-

(1). Tư năm 1913, Phạm Quỳnh bắt đầu viết cho tờ Đông Dương tạp chí của Nguyễn Văn Vĩnh.

(2). Nam Phong tạp chí xuất bản mỗi tháng một số, từ tháng 7 năm 1917 đến tháng 12 năm 1934 thì đình bản, tính ra được 17 năm.

(3). Toàn bộ Nam Phong có 210 số, nay đã được thu vào đĩa DVD và đã hoàn thành vào năm 2009.

(4). Cả câu ý nói: Phạm Quỳnh sau một thời làm báo và làm Tổng thư ký Hội Khai Trí Tiến Đức đã rất nổi tiếng nên đến tháng 11 năm 1932 đã được vua Bảo Đại cử làm Ngự tiền văn phòng, sau đến ngày 2/5/1932 được cử vào làm Thượng thư Bộ Học trong triều đình ở Huế (các hạ: lâu đài nhà cửa trong cung điện).

(5). Cả câu ý nói: Theo số mệnh của cuộc đời ông, từ 13/3/1945, Phạm Quỳnh phải từ quan, về sống ẩn dật tại biệt thự Hoa Đường bên bờ sông An Cựu. Ngày 23/8/1945 ông bị bắt đem đi, từ biệt hẳn Hoa Đường.

Trong lời tự sự ghi ở tập Hoa Đường tuỳ bút – Kiến văn, Cảm tưởng, Phạm Quỳnh có ghi lại bốn câu Kiều:

Nâng từ lánh gót vườn hoa,

Dường gần rừng tía, dường xa bụi hồng.

Nhân duyên đâu nữa mà mong,

Khỏi điều thẹn phấn tủi hồng thì thôi…

Ông bị giết vào ngày 6/9/1945 (tức là ngày mồng 1 tháng 8 năm Ất Dậu). Chủ tịch Hồ Chí Minh khi nghe tin ông bị giết cũng lấy làm tiếc.

Theo ông Vũ Đình Huỳnh thì Người có bảo: “Giết một học giả như vậy thì nhân dân ta được gì, cách mạng được gì? Tôi đã từng gặp, từng giao tiếp với cụ Phạm ở Pháp. Đó không phải là người xấu”.

Sau này qua Cù Huy Cận, Hồ Chủ tịch có nhắn lại gia đình là: “Con cháu cứ vững tâm đi theo cách mạng”.

(6). Phạm Quỳnh cho rằng: “Truyện Kiều còn, tiếng ta còn, Tiếng ta còn, nước ta còn

(7). Một số những bài viết của Phạm Quỳnh được in lại trong bộ Thượng Chi văn tập gồm 5 quyển do Nhà xuất bản Alexandre de Rhodes in năm 1943.

Advertisements

Gửi bình luận »

Không có bình luận

RSS feed for comments on this post. TrackBack URI

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

Blog tại WordPress.com.

%d bloggers like this: