Pham Ton’s Blog

Tháng Năm 19, 2011

Hồ Chí Minh trọng dụng nhân tài

Filed under: Ý kiến — phamquynh @ 4:07 chiều

Blog PhamTon, tuần 4 tháng 5 năm 2011.

Kỷ niệm 121 năm ngày sinh chủ tịch Hồ Chí Minh

HỒ CHÍ MINH TRỌNG DỤNG NHÂN TÀI

Nguyễn Trung

Trong số Tết Tân Mão (2011), tạp chí Thanh Tra – Chủ nhật đã đăng bài của Đại tá Tiến sĩ Sử học Nguyễn Văn Khoan nhan đề Cách dùng người của Đảng và Bác Hồ. Trong bài, ông có trích tư liệu của nhà văn Sơn Tùng Về mối thân tinh giữa Nguyễn Ái Quốc – Hồ Chí Minh với Thượng Chi – Phạm Quỳnh.

Phần đó như sau:

“Nhà văn Sơn Tùng đã ghi lại lời của Vũ Đình Huỳnh, Bí thư tâm phúc của Bác Hồ từ tháng 8/1945 đến cuối năm 1953 như sau: Bác Hồ rời Tân Trào, Tuyên Quang, Việt Bắc làm việc ở Bắc Bộ phủ, 12 phố Ngô Quyền. Một phái đoàn trung ương, ông Nguyễn Lương Bằng, ông Trần Huy Liệu, ông Cù Huy Cận đã vào Huế dự lễ Vua Bảo Đại thoái vị. Hôm phái đoàn lên đường rồi, Hồ Chủ tịch mới về Hà Nội. Như chợt nhớ, Người nói với ông Võ Nguyên Giáp, Ủy viên thường vụ trung ương Đảng, Tổng Chỉ huy quân đội, Bộ trưởng Bộ Nội vụ; ông Hoàng Hữu Nam (Phan Bôi), Thứ trưởng; ông Lê Giản, Tổng Giám đốc Nha Công an Việt Nam; Vũ Đình Huỳnh: “Chú Bằng, chú Liệu, chú Cận vô Huế  rồi mình mới về thì đã trễ, giờ chú Nam hoặc xem ai thay được chú Nam vô Huế, gặp cụ Phạm Quỳnh, trao thư tôi mời cụ… ”.

“Hai hôm sau, ông Nam báo cáo với Hồ Chủ tịch: “Ông Phạm Quỳnh đã bị bắt…” Hồ Chủ tịch để điếu thuốc đang hút dở xuống gạt tàn, nói lửng : “Bất tất nhiên!”. Sau đó, trong buổi ông Tôn Quang Phiệt, Chủ tịch Uỷ ban Nhân dân Cách mạng Thừa Thiên – Huế đến làm việc với Bác tại nhà số 8, phố Vua Lê Thái Tổ và báo với Bác là: “Cụ Phạm Quỳnh đã bị khử mất rồi” thì Bác thu hai cánh tay vào sát ngực tựa lên mặt bàn, lặng ngắt một lúc… Người nói: “Giết một học giả như vậy thì nhân dân ta được gì? Cách mạng được lợi ích gì?” Người duỗi hai tay ra mặt bàn: “Tôi đã gặp, từng giao tiếp với cụ Phạm ở Pháp! Đó không phải là người xấu”.

“Ngày 10/9/1945, Hồ Chủ tịch ký Sắc lệnh cử ông Vĩnh Thụy, tức vua Bảo Đại làm cố vấn Chính phủ lâm thời nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Sau đó, các vị cựu thượng thư Bộ Hình Bùi Bằng Đoàn, cựu Khâm sai đại thần Phan Kế Toại, các cựu Tổng đốc Vi Văn Định, Hồ Đắc Điềm… đáp lời mời của Hồ Chủ tịch ra gánh vác việc nước.

 “Năm 1946, Hồ Chủ tịch là thượng khách thăm chính thức Cộng hòa Pháp (từ 31/5 – 20/9/1946), trước ngày khai mạc Hội nghị Việt – Pháp tại Fontainebleau, Bác gặp mặt cả phái đoàn ta. Hồ Chủ tịch nói với Trưởng đoàn Phạm Văn Đồng và các ông Đỗ Đình Thiện, Vũ Đình Huỳnh: “Lúc này còn cụ Phạm Quỳnh thì…”- Người im lặng. Ông Đồng đáp lời: “Bất tất nhiên, Bác đã nói rồi mà!…”.

Qua những lời Bác nói trong phần trích này, ta thấy rõ sự tiếc thương và cả sự phẫn nộ thất vọng của Chủ tịch Hồ Chí Minh trước việc hành quyết Phạm Quỳnh ở Huế.

Có hiểu sâu tư tưởng Hồ Chí Minh về trọng dụng nhân tài, chúng ta mới hiểu vì sao Người vốn ôn hoà, hiền hậu lại có những lúc thật sự nổi giận như vậy.

Nhân kỷ niệm lần thứ 121 ngày sinh của Người, chúng tôi may mắn được đọc trên báo Nhân Dân (16/5/2011) bài Chủ tịch Hồ Chí Minh với bài học lịch sử và kinh nghiệm trọng dụng nhân tài của Hồ Đức Việt, nguyên Uỷ viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tổ chức trung ương và Phó giáo sư Tiến sĩ Phạm Hồng Tung, Đại học Quốc gia Hà Nội.

Xin trích đăng như sau để bạn đọc rộng đường tham khảo.

“Với Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhân tố con người luôn là quan điểm, phương pháp luận quan trọng nhất; và nhân tài có vai trò to lớn, là một động lực để phát triển đất nước, phải được phát hiện, ươm trồng, phát huy, trọng dụng vì sự nghiệp giải phóng dân tộc, vì nước, vì dân

(…)

“Cách mạng Tháng Tám thành công, đất nước ta đứng trước cơ hội hồi sinh, chấn hưng và phát triển, Ðảng ta trở thành đảng cầm quyền. Ðồng thời, sự nghiệp kháng chiến và kiến quốc cũng phải đương đầu với nhiều thử thách khốc liệt. Hơn bao giờ hết, mọi nguồn lực của dân tộc, trong đó có nguồn lực trí tuệ và đội ngũ nhân tài cần được khơi dậy, quy tụ và phát huy. Trọng dụng nhân tài, nhất là các nhân sĩ, trí thức tài năng ngoài Ðảng khi đó có ý nghĩa quan trọng trong việc củng cố khối đại đoàn kết toàn dân để đấu tranh chống thù trong giặc ngoài, bảo vệ chính quyền cách mạng.

“Trong bối cảnh đó, Chủ tịch Hồ Chí Minh và Ðảng ta đã kiên quyết thực hiện và thực hiện rất thành công chủ trương trọng dụng nhân tài vì đại nghĩa dân tộc, vì sự nghiệp cách mạng. Ngày 28-8-1945, theo đề nghị của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Ủy ban Dân tộc giải phóng Việt Nam tự cải tổ thành Chính phủ lâm thời nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Một số cán bộ lãnh đạo của Ðảng, kể cả Tổng Bí thư Trường Chinh đã tự nguyện rút lui để nhường vị trí cho một số trí thức, nhân sĩ tiến bộ có đức, có tài tham gia Chính phủ, như Nguyễn Văn Tố, Nguyễn Mạnh Hà, Vũ Ðình Hòe, Vũ Trọng Khánh… Ðây là quyết định táo bạo và dũng cảm của Ðảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, đáp ứng đúng yêu cầu khách quan của cách mạng nước ta khi đó và mở đường cho đội ngũ khá đông đảo nhân sĩ, trí thức tài năng, trong đó có cả những người từng làm đại quan trong triều đình Huế (Chúng tôi nhấn mạnh- NT) yên tâm đem tài năng, trí tuệ, sức lực và nhiệt huyết cống hiến cho Tổ quốc, cho nhân dân, cho chế độ mới. Có thể kể ra một số gương mặt tài năng tiêu biểu đã sớm đứng dưới ngọn cờ đại nghĩa của Ðảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh thời đó: Huỳnh Thúc Kháng, Bùi Bằng Ðoàn, Nguyễn Văn Tố, Phan Kế Toại, Phạm Khắc Hòe, Vũ Ðình Hòe, Phan Anh, Vũ Văn Hiền, Nghiêm Xuân Yêm, Hoàng Minh Giám, Tôn Thất Tùng, Hồ Ðắc Di, Nguyễn Văn Huyên, Hoàng Xuân Hãn, Nguyễn Mạnh Hà, Trịnh Văn Bính, Vũ Trọng Khánh…

 “Cần phải nói thêm rằng, để thu hút và trọng dụng được những trí thức, nhân sĩ tài năng như thế thì không chỉ cần có chủ trương và chính sách đúng, mà vai trò, uy tín của cá nhân Lãnh tụ Hồ Chí Minh đóng vai trò hết sức quan trọng. Người không những tự mình nêu gương sáng mà còn biết vận dụng những biện pháp, những tác động cá nhân cần thiết để thu hút, khích lệ nhân tài yên tâm cống hiến. Xin nhắc lại một vài câu chuyện mà nhiều người đã biết. Ðể mời được một nhân sĩ đức cao, vọng trọng như Cụ Huỳnh Thúc Kháng tham gia Chính phủ Liên hiệp thực không dễ dàng gì. Ðại tướng Võ Nguyên Giáp kể lại: “Khi chúng ta cử người tới mời, lúc đầu cụ tỏ ra ngần ngại. Một phần vì cụ thấy mình tuổi đã quá cao; một phần vì cụ chưa hiểu những người lãnh đạo mới “thuộc lớp trẻ này” ra sao. Ðến lúc nghe nói rõ Hồ Chủ tịch chính là đồng chí Nguyễn Ái Quốc, cụ mới quyết định ra Hà Nội’. Gặp Bác, sau khi hai người đã hiểu rõ về nhau, cùng ôn lại những ký ức cá nhân sâu đậm nghĩa tình, cụ Huỳnh đã hoàn toàn tin cậy Hồ Chủ tịch, yên tâm tham gia Chính phủ và tận tâm, tận lực vì sự nghiệp chung.” Cụ đã đặt vào Người một sự tin cậy hoàn toàn. Mặc dầu hơn tuổi Bác nhiều, nhưng khi nhắc tới Hồ Chủ tịch, cụ thường nói đó là vị “Cha già dân tộc”. (Xem cuốn sách Những chặng đường lịch sử – Võ Nguyên Giáp, NXB Chính Trị Quốc Gia, Hà Nội, 1994, trang 336-337).

“Khác với trường hợp Cụ Huỳnh, việc thu hút nhân tài là trí thức Tây học danh tiếng lại khác. Với những người trước đây đã tham gia Nội các Trần Trọng Kim như Phan Anh, Hoàng Xuân Hãn, Vũ Văn Hiền…  Chủ tịch Hồ Chí Minh lại tìm cách thuyết phục và tạo niềm tin, giúp họ vượt qua mặc cảm cá nhân thông qua mối quan hệ bằng hữu, anh em của họ với các trí thức nổi tiếng đã tham gia cách mạng từ trước, như: Vũ Ðình Hòe, Nghiêm Xuân Yêm, Dương Ðức Hiền, Phan Mỹ. Kết quả là cả ba vị cựu bộ trưởng nổi tiếng của Nội các cũ đã tham gia nhiệt thành Chính phủ cách mạng. Với một số trí thức tiêu biểu như Hồ Ðắc Di, Tôn Thất Tùng, Nguyễn Văn Huyên thì Ðảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh lại có cách trọng dụng riêng. Cả ba vị này đều là con rể Tổng đốc Vi Văn Ðịnh, Chính phủ và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chân thành mời Vi Văn Ðịnh tham gia kháng chiến, kiến quốc. Cảm kích trước thái độ này mà Vi Văn Ðịnh cùng đại gia đình đã vững tâm tham gia cách mạng, có nhiều cống hiến cho đất nước, cho chế độ mới.

“Chính những cách tôn vinh, trọng dụng, đối xử nhân hòa, thành thực của Chủ tịch Hồ Chí Minh và Chính phủ cách mạng đối với đội ngũ nhân sĩ, trí thức tài danh đã góp phần củng cố uy tín của chính quyền cách mạng, củng cố khối đại đoàn kết, cô lập các thế lực thù địch. Ðây là những minh chứng hùng hồn giúp cho Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa và Chủ tịch Hồ Chí Minh tiếp tục nhận được sự ủng hộ to lớn, mạnh mẽ hơn của giới nhân sĩ, trí thức yêu nước và tiến bộ. Trong thời gian Chủ tịch Hồ Chí Minh sang thăm nước Pháp từ tháng 5 đến tháng 10 năm 1946, Người đã thuyết phục thành công thêm nhiều nhân tài xuất sắc về nước tham gia kháng chiến, trong đó có những nhà khoa học tài ba như: Trần Ðức Thảo, Trần Ðại Nghĩa, Trần Hữu Tước,… Cũng nhờ chính sách trọng dụng nhân tài vì đại nghĩa mà từ khi Cách mạng Tháng Tám bùng nổ đến khi toàn quốc kháng chiến, cả một thế hệ văn nghệ sĩ nổi tiếng, tài hoa đã hăng hái tham gia cách mạng, đi tiên phong trên mặt trận văn hóa, xây nền đắp móng cho nền văn học nghệ thuật mới của nước nhà.

(…)

“Từ thực tiễn lãnh đạo công cuộc kháng chiến và kiến quốc, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đặt nền móng tư tưởng cho chiến lược thu hút, trọng dụng nhân tài phục vụ sự nghiệp chấn hưng đất nước. Tháng 11-1946, Người đã viết bài: Tìm người tài đức đăng trên báo Cứu Quốc số 411. Toàn văn bài viết đó như sau:

Nước nhà cần phải kiến thiết. Kiến thiết cần phải có nhân tài. Trong số 20 triệu đồng bào chắc không thiếu người có tài, có đức. E vì Chính phủ nghe không đến, thấy không khắp, đến nỗi những bậc tài đức không thể xuất thân. Khuyết điểm đó tôi xin thừa nhận. Nay muốn sửa đổi điều đó, và trọng dụng những kẻ hiền năng, các địa phương phải lập tức điều tra nơi nào có người tài đức, có thể làm được những việc ích nước, lợi dân, thì phải báo cáo ngay cho Chính phủ biết.

Báo cáo phải nói rõ: tên tuổi, nghề nghiệp, tài năng, nguyện vọng và chỗ ở của người đó.

Hạn trong một tháng, các cơ quan địa phương phải báo cáo cho đủ.

Chủ tịch Chính phủ Việt Nam Hồ Chí Minh”

Bài viết cực kỳ ngắn gọn, súc tích, đã tuyên bố rõ ràng chủ trương thu hút và trọng dụng nhân tài vì sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Quan trọng hơn, ở cương vị Chủ tịch Chính phủ, Hồ Chí Minh đã chỉ rõ, việc “trọng dụng những kẻ hiền năng” trước hết là nhiệm vụ của hệ thống chính quyền cách mạng các cấp.

(…)

“Tư tưởng và kinh nghiệm về đào tạo, bồi dưỡng, trọng dụng nhân tài của Chủ tịch Hồ Chí Minh là một tài sản vô cùng quý báu. Ngày nay, nhân loại đang tiến vào kỷ nguyên văn minh trí tuệ; đất nước ta đang thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa, phát triển bền vững theo định hướng xã hội chủ nghĩa, chủ động hội nhập, vươn lên sánh vai cùng các cường quốc năm châu, thì Ðảng, Nhà nước và nhân dân ta phải xây dựng và thực hiện thành công Chiến lược phát triển nhân tài, sao cho mỗi người Việt Nam phát huy được tối đa tài năng và nhiệt huyết, cống hiến được nhiều nhất cho sự nghiệp chấn hưng đất nước. Trong bối cảnh đó, tư tưởng và kinh nghiệm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về ươm trồng đào tạo, bồi dưỡng, trọng dụng nhân tài càng sáng ngời chân lý, tiếp tục soi đường cho Ðảng, Nhà nước và nhân dân ta.”

Chân thành cảm ơn các tác giả bài báo đã giúp chúng ta hiểu thấu tư tưởng Hồ Chí Minh về trọng dụng nhân tài, qua đó thấm thía hơn tấm lòng của Bác Hồ với Tổ quốc và nhân dân ta.

N.T.

Advertisements

Gửi bình luận »

Không có bình luận

RSS feed for comments on this post. TrackBack URI

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

Tạo một website miễn phí hoặc 1 blog với WordPress.com.

%d bloggers like this: