Pham Ton’s Blog

Tháng Tư 19, 2012

Bước khởi đầu của nhạc sĩ Phạm Tuyên

Filed under: Ý kiến — phamquynh @ 11:36 chiều

Blog PhamTon năm thứ ba, tuần 4 tháng 4 năm 2012.

BƯỚC KHỞI ĐẨU CỦA NHẠC SĨ PHẠM TUYÊN

PGS.TS Nguyễn Ánh Tuyết

(Vợ nhạc sĩ Phạm Tuyên, đã mất năm 2009)

Lời dẫn của Phạm Tôn: Trong bản tin Chủ tịch nước Trương Tấn Sang gặp mặt các thế hệ Thiếu sinh quân (trang 1, báo Nhân Dân, ngày 5/1/2012) viết “Sáng 4-1, tại Bảo tàng Hồ Chí Minh, diễn ra buổi gặp mặt các thế hệ Thiếu sinh quân Việt Nam nhân dịp năm mới 2012. Chủ tịch nước Trương Tấn Sang dự và phát biểu ý kiến. Cùng dự có đại diện các ban, ngành ở Trung ương và các trường Thiếu Sinh Quân trong cả nước.

“Tại buổi gặp mặt, các đại biểu có dịp ôn lại kỷ niệm những ngày học tập dưới mái trường Thiếu Sinh Quân và truyền thống của các thế hệ Thiếu Sinh Quân Việt Nam. Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, với tầm nhìn xa trông rộng và lòng thương yêu các cháu thiếu niên, nhi đồng, Bác Hồ và Trung ương Ðảng thấy cần phải mở trường Thiếu Sinh Quân để đào tạo những thiếu niên đã qua chiến đấu trở thành đội ngũ kế cận sau này cho quân đội. Từ năm 1946 đến năm 1948, tại miền Ðông, miền Tây Nam Bộ và tại các liên khu: 3, 4, 5, 10, Liên khu Việt Bắc… các trường Thiếu Sinh Quân đã được thành lập. Từ ý tưởng của Bác Hồ, năm 1949, Trường Thiếu Sinh Quân Việt Nam được thành lập tại Việt Bắc. Ðây là trường có quy mô lớn nhất và vinh dự được Bác Hồ đến thăm. Qua quá trình hoạt động, các thế hệ Thiếu Sinh Quân Việt Nam đã có nhiều đóng góp to lớn cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Nhiều nhà lãnh đạo, quản lý, tướng lĩnh đã trưởng thành từ các trường Thiếu Sinh Quân.

“Phát biểu ý kiến tại buổi gặp mặt, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang bày tỏ sự vui mừng được dự buổi gặp mặt đầy ý nghĩa này. Chủ tịch nước đánh giá cao cống hiến của các thế hệ Thiếu Sinh Quân Việt Nam và khẳng định, các thế hệ Thiếu Sinh Quân Việt Nam đã đóng góp to lớn cho sự nghiệp cách mạng của đất nước, làm nên truyền thống vẻ vang của các thế hệ Thiếu Sinh Quân Việt Nam. Thực tế lịch sử đã khẳng định sự đúng đắn, sáng tạo, tầm nhìn chiến lược và lòng nhân ái sâu sắc của Bác Hồ và của Ðảng ta khi tổ chức các trường Thiếu Sinh Quân.

Chủ tịch nước bày tỏ sự trân trọng đối với các thầy giáo, cô giáo đã dìu dắt nhiều thế hệ Thiếu Sinh Quân trưởng thành. Ðồng thời, mong muốn các thế hệ Thiếu Sinh Quân tiếp tục phát huy truyền thống cách mạng; có những đóng góp cho đất nước theo khả năng của mình, đặc biệt là giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ, góp phần thực hiện thắng lợi sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam Xã hội Chu nghĩa trong thời kỳ mới.”

Khi tin này phát trên kênh VTV1 Đài Truyền hình Việt Nam, người xem thấy rõ nhạc sĩ Phạm Tuyên, một thầy giáo của trường đang ngồi cạnh nguyên Phó Thủ tướng Vũ Khoan, một thiếu sinh quân xưa, chăm chú lắng nghe lời phát biểu của nguyên Chánh văn phòng Quốc hội Vũ Mão, cũng từng là một thiếu sinh quân do thầy Tuyên phụ trách năm nào.

Nhân dịp này, chúng tôi mời quí bạn đọc bài viết của PGS.TS Nguyễn Ánh Tuyết, người bạn đời của nhạc sĩ Phạm Tuyên viết về bước khởi đầu tại trường thiếu sinh quân của nhạc sĩ.

*

*      *

Sau khi có được tấm bằng tú tài, năm 1948 Phạm Tuyên liền ghi tên vào học tại trường Đại học Pháp lý do luật sư Đỗ Xuân Sảng làm hiệu trưởng, với nguyện vọng là được trang bị lý luận về pháp luật để sau này nếu có điều kiện, khi bản án Phạm Quỳnh được đưa ra phán xử (như Hồ Chủ tịch đã nói với hai người chị của anh trong lúc gia biến năm 1945: “Cụ Phạm là người của lịch sử, sau này lịch sử sẽ đánh giá lại”) thì mình còn có đủ lý lẽ để lấy lại công lý cho cha mình.

(…) Đang háo hức thâu nạp tri thức thì giặc Pháp đổ bộ lên Việt Bắc, trường phải giải thể. Thế là “Xếp bút nghiên lên đường tranh đấu!”, Phạm Tuyên cùng với một số sinh viên được cử đi học tại trường Sĩ quan Lục quân Trần Quốc Tuấn, khóa 5- khóa chuẩn bị tổng phản công. Anh bắt đầu đời binh nghiệp. Cuộc sống gian khổ của bộ đội ta đầu kháng chiến chống Pháp cộng với một chế độ luyện tập quân sự hà khắc bởi người huấn luyện là một sĩ quan Nhật là hàng binh được nhà trường sử dụng, không làm cho anh bộ đội “thư sinh” này nao núng. Những bài tập đi, chạy, lăn lê bò toài không phải theo kiểu của bộ đội ta mà theo kiểu quân phiệt Nhật. Nhiều lần ông ta bắt học viên lăn từ trên đồi xuống rồi lại bò lên. Quần áo rách nát, da dẻ xoạc sờn, thế mà các anh lính trẻ trọc đầu vẫn ráng sức chịu đựng. Câu hát “Thuở thanh bình anh là thư sinh, Thời chinh chiến anh là chiến binh” mà đồng đội đã hát tặng anh lúc đó thật là phù hợp. Cuộc sống hết sức gian khổ nhưng các anh vẫn lạc quan và càng gắng công tập tành. Không khí hăng say luyện tập, sinh hoạt tập thể sôi nổi đã làm Phạm Tuyên quên đi những chuyện đau buồn riêng mà bắt đầu cảm thấy yêu đời, thúc giục anh sáng tác bài hát cho đồng đội để động viên lẫn nhau. Ca khúc đầu tiên là bài Vào lục quân

(…) Tốt nghiệp trường Sĩ quan Lục quân Trần Quốc Tuấn năm 1950, ngay trong năm đó Phạm Tuyên được điều về làm đại đội trưởng trường Thiếu sinh quân Việt Nam, nơi học tập và rèn luyện của các em “thiếu nhi mặc áo lính”, do cấp trên nhận thấy anh có trình độ văn hóa và tính tình thích hợp với việc giảng dạy các em nhỏ.

Vào một buổi sáng đầu hè năm 1950, khi Phạm Tuyên vác ba lô đến nhận công tác tại trường Thiếu sinh quân Việt Nam ở Cao Vân, Đại Từ, Thái Nguyên, các em thiếu sinh quân ùa ra đón anh thật sôi nổi. Trường được thành lập từ năm 1949, lúc đó mới có hai đại đội, anh được giao ngay nhiệm vụ làm đại đội trưởng Đại đội Ba, là đại đội bé nhất trường.

(…) Buổi sinh hoạt lửa trại đầu tiên quanh đống lửa nứa khô nổ lép bép anh đã được nghe các em hát. Một cảm giác yêu thương tha thiết tràn ngập lòng anh khi nhìn những gương mặt non tơ trong bộ quân phục xuềnh xoàng, đã sớm phải xa gia đình để lên học tập tận nơi núi rừng Việt Bắc xa xôi này. Trăn trở hơn là khi anh chỉ nghe các em hát những bài bộ đội người lớn và quanh đi quẩn lại cũng chỉ có vài bài. Với vốn liếng âm nhạc đã có từ khi còn ở nhà, anh thấy không thể không viết ra cho các em những bài hát mới phục vụ cho sinh hoạt tập thể của đơn vị, hy vọng làm cho cuộc sống của các em nơi núi rừng được sôi nổi, vui tươi hơn.

Thế là chỉ trong một thời gian ngắn anh đã viết được một chùm ca khúc cho các em như các bài Em vào thiếu sinh quân để tặng các em mới nhập trường, bài Lớp học rừng tả lại cảnh lớp học rất đặc biệt ở đây.

(…) Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, thế hệ thiếu sinh quân từng hát những ca khúc này năm xưa đã thành ông nội, ông ngoại, nhiều người trở thành văn nghệ sĩ, các nhà khoa học, các nhân vật trong bộ máy Đảng và Nhà nước ta như: Đặng Nhật Minh, Thúy Toàn, Phan Phúc, Chu Hảo, Lê Đức Phúc, Vũ Khoan, Vũ Mão, Vũ Mạnh Kha… Nhưng mỗi khi gặp nhau họ vẫn không quên vỗ tay hát vang nhưng bài hát ấy.

(…) Trong trường thiếu sinh quân Việt Nam, anh là một đại đội trưởng trẻ đầy nhiệt huyết, không những giảng dạy tốt mà còn hăng hái tham gia công việc của trường. Anh cũng coi đây là một môi trường rèn luyện cho mình về tác phong sinh hoạt cũng như sức chịu đựng gian khổ, nên được đồng nghiệp nể trọng và các em yêu mến. Có thể nói một trong những công việc vất vả nhất thời ấy là đi lấy gạo trên kho về, vác nặng, đường rừng xa xôi lại phải trèo đèo lội suối. Nhiều lần vác gạo lội qua khe thì gặp nước lũ ập về. Nước khe dâng cao và chảy siết, các em thiếu sinh quân lớn thì tự bơi qua được, còn các em nhỏ, mà đại đội của anh hầu hết là các em nhỏ thì phải có người lớn giúp đỡ. Trong tình huống đó, anh phải ráng sức vừa vác gạo vừa cõng các em nhỏ vượt qua dòng nước đang chảy xiết. Và thế là việc lấy gạo thắng lợi. Với sự phấn đấu vượt bực, anh trở thành tấm gương để đồng đội và các em nhỏ học tập. Anh được đồng chí Lê Chiêu, hiệu trưởng của trường, giới thiệu kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương.

Anh được công nhận là Đảng viên chính thức vào ngày 27 tháng 7 năm 1950, đúng ngày Thương binh Liệt sỹ, một thời điểm rất đặc biệt đối với anh.

(…) Sau này khi nước nhà đã thống nhất anh gặp lại đồng chí Lê Chiêu (lúc này đã mang quân hàm thiếu tướng) trong một cuộc họp mặt truyền thống của thiếu sinh quân, anh hỏi đồng chí Lê Chiêu: “Hồi đó anh giới thiệu tôi vào Đảng Cộng sản Đông Dương, bây giờ anh có ân hận gì không?”. Đồng chí Lê Chiêu không nói gì, chỉ đến bắt tay anh thật chặt và cười vui sướng đầy vẻ tự hào.

Năm 1951, sau chiến dịch Biên Giới, trường Thiếu sinh quân Việt Nam dời sang Quế Lâm (Trung Quốc) để có điều kiện ăn học tốt hơn do Đảng Cộng sản và nhân dân Trung Quốc dành cho. Trường Thiếu sinh quân Việt Nam lúc này trở thành trường Thiếu nhi Việt Nam thuộc Bộ Giáo dục và được bổ sung một số lượng đông đảo các em thiếu nhi từ trong nước sang, rồi sau đó lại sáp nhập vào Khu học xá trung ương đóng tại Nam Ninh (Trung Quốc).

Bước khởi đầu của anh Phạm Tuyên là như vậy. Trong khi đó tôi (…) chỉ là một cô bé lang thang từ vùng chiến sự Quảng Bình ra Hà Tĩnh, Nghệ An (Khu Tư) rồi được sang học tập tại Khu học xá Trung ương.

N.A.T

 

 

 

Advertisements

Gửi bình luận »

Không có bình luận

RSS feed for comments on this post. TrackBack URI

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

Tạo một website miễn phí hoặc 1 blog với WordPress.com.

%d bloggers like this: